Okul Öncesi Döneminde Çocuklarda Uyku

Uyku, beyin işlevi ve psikoloji ile ilgili yaşamsal bir durumdur. Anne-baba olarak çocuklar konusunda en çok sıkıntı yaşanılan konulardan biri çocukların uyku süreçleridir. Düzenli bir uyku süreci hem ebeveyn hem de çocuk açısından oldukça önemli ve gereklidir. Uyku alışkanlığı hem çocuğun zihinsel hem de fiziksel gelişiminde büyük rol oynar. Özellikle gece uykusunda büyüme hormonunun daha fazla salgılanıyor olması, sürecin önemini kanıtlar niteliğindedir.
Uyku alışkanlığı, 0-6 yaş içerisinde kazanılan bir özelliktir. Bu alışkanlığın sağlıklı ve kalıcı olabilmesi için, adım adım gidilmeli ve çocuğun özellikleri dikkate alınmalıdır.
Okul öncesi gelişim dönemlerinde olan çocuklarda en sık rastlanan problemlerden biri uyku olduğunu söyleyebiliriz. Bu dönemde çocukların bir kısmı ebeveyn eşliğinde zamanını evde geçirirken, bir kısmı ise anaokuluna başlayarak sosyalleşme sürecine adım attıkları görülmektedir. Anaokuluna giden çocukların çoğunda uyku, yeme gibi bir çok olgunun düzene girdiğini unutmamak gerekir. Bu dönemde çocuklar için uyku süresi 9-10 saat arasında değişmektedir.

Okul Öncesi Dönemindeki Çocuklarda Uyku Problemlerinde Sıkça Rastlanan Sorunlar
• Çocuğun gece yatağından kalkıp anne-babasının yanına gitmesi
• Çocuğun sürekli anne-babayla birlikte uyuması
• Bazen çocuk gece korktuğu için anne-babasının yanına gitmek ister.
• Bazı durumlarda çocuk üşüdüğü ya da korktuğu için anne-baba yanında yatırmak ister.
• Geç yatma
• Televizyon karşısında uyuyakalma
• Anne-baba yanında uyuyakaldığı için yanında uyumaya devam eder.
• Gece ağlayarak uyanma, gece kabusları ve bu nedenle anne-babayı sıklıkla uyandırma

Öneriler
• Öncelikle çocuklarınız sizin hiç düşünmediğiniz hayali şeylerden korkabileceğini unutmamanız gerekir. Filmde ya da masalda geçen bir kahraman sizin için herhangi bir önem taşımazken onun uyumasını engelleyebilecek kadar korkutucu olabilir.Çocuğunuzun korkularıyla alay etmeden somut ve net açıklamalar yapınız.
• Çocukların geç yatmasıyla ilgili sorun yaşıyorsanız; uykudan önce yapılacak rutin davranışlar oluşturunuz. Bununla ilgili bu ay içerisinde çocuklara uykuya giderken yapılacak rutin davranışları işledik. Bunlar; Sütünü içme, Tuvalete gitme, Dişlerini fırçalama, Pijamalarını giyme, Anneye-babaya iyi geceler dileme, Kendi odasında ve kendi yatağında yatma, Sabah kendi yatağında uyanma, Yatağını düzeltme.
• Çocuğunuz gece yanınıza gelirse onu tekrar odasına götürmeniz tutarlı ve kararlı bir davranış olacaktır. Hem ilk uykuya dalışta hem de tekrar odasına götürdüğünüzde ona uyuyana kadar yanında kalacağınızı; uyuduktan sonra kendi yatağınıza gideceğinizi söylemeniz gerekir. Çocuğunuza ben hep buradayım diyerek avutmayınız.
• Çocuklar için oyunun ne kadar önemli olduğu bilinen bir gerçektir. Çocuğunuz oyunun en heyecanlı yerindeyken onu direkt alıp uykuya götürmeniz çocuğunuzun sizinle inatlaşmasına neden olacaktır. Bu nedenle çocuğunuza oyunu bitirmesi için zaman tanıyınız.
• Odasında tek başına uykuya dalamayan çocuklar için süreç kademeli olarak ilerletilerek sonuca varılabilir. İlk zamanlarda anne çocuğun yanında oturarak uykuya dalması beklenebilir, sonrasında daha uzak mesafe sonrasında kapının yanı ve çocuğun hazır olduğunu düşündüğünüz süreçte ise çocuk artık yalnız uyumaya başlamalıdır. Bu süreçte yavaş yavaş ve çocuğun vereceği tepkiler gözlemlenerek yol alınmalıdır.
• Çocuklar için uyku eğitimine başlandığı süreçte anne ve babanın, çocuğa karşı tutarlı olmaları faydalı olacaktır. Bu süreçte uyku saatleri belirlenerek bu saatlerin dışına çıkılmamalıdır. Sabah belirlenen saatte çocuk uyanmıyorsa, gün içerisindeki düzeninin bozulmaması için, çocuk o saatte uyandırılmalıdır.
• Çocuğun uyku düzeninin çocuğun gelişimine katkı sağlamasının yanında aile bireylerinin huzuru içinde önemlidir. Evde yaşanacak huzursuzluk çocuğu etkileyecek ve bu döngü şeklinde devam edecektir.

Düzenli bir uyku insan sağlığı için vazgeçilmez bir unsurdur. Bu durum çocuğunuz için daha büyük vazgeçilmezlik taşır. Unutulmaması gereken en önemli şey; sürekli sizinle uyuyan bir çocuğun bireyselleşme, bağımsızlığını kazanma yolunda başarılı olamayacağıdır. Çocuğuma kıyamıyorum inanışıyla gerçekleştirdiğiniz bir çok davranışın ilerleyen zamanlarda ona ne denli zararlar verebileceğinizi hatırlamanız gerekmektedir.

Uzman Profili

Uzm. Kl. Psk. Özlem Kayan
Uzm. Kl. Psk. Özlem Kayan
Doğuş Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi İngilizce Psikoloji lisans eğitimini tamamladıktan sonra İstanbul Gelişim Üniversitesi’nde Klinik Psikoloji Yüksek Lisans eğitimini bitirmiştir. Yüksek Lisans ile birlikte Yıldız Teknik Üniversitesi’nde Pedagojik Formasyonu tamamlamıştır. Lisans eğitimi süresinde Fransız Lape Hastanesi’nde Stajyer Psikolog olarak görev almıştır. Yüksek Lisans döneminde İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Stajyer Klinik Psikolog olarak görev almıştır. Pedagojik Formasyon süresince İMMİB Erkan Avcı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’nde Stajyer Rehber Öğretmen olarak görev almıştır. Prof Dr. Ebru Şalcıoğlu’dan 86 saatlik Bilişsel ve Davranışçı Terapilerin Klinik Uygulamaları teorik eğitimini tamamlamıştır. Çalışma alanında anaokulunda ve kolejde psikolog olarak çalışmıştır ve 3-14 yaş çocuklarının gelişim dönemlerini gözlemlemiş, gerekli psikolojik testleri uygulamış, çocuk ve veli eğitimlerini vermiş, her ay yayınlanan dergide makalelerini yazmıştır. Daha sonrasında rehabilitasyon merkezinde çocuklara yaşadıkları kaygı ve stresten kaynaklı davranış problemlerinin giderilmesi amacıyla oyun temelli çalışılarak psikolojik destek vermiştir. Özel bir danışmanlık merkezinde Klinik Psikolog olarak çocuk-ergen ve yetişkin danışanlara yönelik terapi ve testler uygulamıştır. Aynı zamanda danışmanlık merkezinde Psikoloji öğrencilerine yönelik Psikolojik Eğitimler vermiştir.

Çalışma Alanları

• Panik Bozukluk ve Agorafobi
• Sosyal Kaygı Bozukluğu
• Travma Sonrası Stres Bozukluğu
• Obsesif-Kompülsif Bozukluk
• Yaygın Kaygı Bozukluğu
• Majör Depresyon
• Beslenme ve Yeme Bozukluğu
• Kişilik Bozuklukları
• Davranış Bozuklukları
• Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB)
• Boşanma Süreçleri
• Ergenlik Dönemi Sorunları
• Sınav Kaygısı, Stresi
• Stresle Başa Çıkma ve Öfke Kontrolü
• Okula Uyum Problemleri
• Sosyal Uyum ve Uyumsuzluk Problemleri
• Ebeveyn Danışmanlığı
• Özgüven Problemleri
• Çocukluk Çağı Depresyonu
• Çocuklarda Tikler – Takıntılar
• Okul Korkusu / Fobisi
• Çocuklarda İnternet Bağımlılığı
• Tuvalet Eğitimi
• Çocuklarda Gelişim Problemleri
• Çocuklarda Uyku Problemleri
• Çocuklarda Ağlama Nöbetleri

Test Eğitimleri

• Çocuk Objektif Testleri Uygulayıcı Sertifikası (R.B. Cattell 2A, Porteus Labirentleri, Good Enough Zeka Testi, Gessell, AGTE(Ankara Gelişim Tarama Envanteri), Peabody Kelime, Anlama Testi, Metropolitan Okul Olgunluğu Testi, Frostig Görsel Gelişimsel Algı Testi, Bender Gestalt 2, Benton(çizimli)Kognitif Fonksiyon Testi, D2 Dikkat Testi
• Yaratıcı Drama Eğitimi
• Beier Cümle Tamamlama Testi
• MMPI
• Nöropsikolojik Testler Uygulayıcı Sertifikası (Wechler Bellek Testi, Stroop Test, Wisconsin Kart Eşleme Testi, Öktem Sözel Bellek Süreçleri Testi, Benton Yüz Tanıma Testi, Benton Çizgi Yönünü Belirleme Testi, Boston Adlandırma Testi, WAIS İkili Benzerlikler Alt Testi, İz Sürme Testi)
• Projektif Testler Uygulayıcı Sertifikası (CAT (Çocuklar için Algı Testi), TAT (Tematik Algı Testi), Louisa Düss Psikanalitik Hikayeler Testi, Aile Çiz, Testi, Goodenough Harris Adam Çizme, Testi,Terapötik Kart Testi)
• Wisc-r
• SCL90-R Testi
• Denver II
• Bilişsel Davranışçı Terapi Eğitimi (2020) (Klinik Değerlendirme ve Vaka Formülasyonu,Panik Bozukluk, Agorafobi ve Sosyal Kaygı,Travma Sonrası Stres Bozukluğu,Obsesif-Kompulsif Bozukluk,Yaygın Kaygı Bozukluğu ve Depresyon,Yeme Bozuklukları,Kişilik Bozuklukları)
• Oyun Terapisi
• Masal Terapisi
• Çocuklarla Resim Analizi

Kurumumuzda Çocuk ve Ergen Psikoloğu olarak görev almaktadır.
Sohbeti Başlatın!
1
💬 Bize Ulaşın
Size Yardımcı Olmak İsteriz!
Merhaba 👋
Nasıl yardımcı olabiliriz?